Zaman zaman hepimizin beli ağrır, bazen hiçbir şey yapmasak bile kendiliğinden geçer, bazen dayanılmaz olur, ne yaparsak yapalım rahatlayamayız. Bu gibi durumlarda ne yapacağımızı nereye başvuracağımızı bilemeyiz. Ben de bu gibi durumlarda neler yapmanız gerektiği konusunda ışık tutacak bir rehber hazırladım. Umarım işinize yarar.
Sadece beliniz ağrıyorsa:
Eğer uygun bir durumdaysanız hemen bir yere uzanın veya oturun. Yatarsanız yan yatın, ayaklarınızı karnınıza doğru çekin, mutlaka belinizi örtün. Eğer evde size yardım edecek biri varsa bir sıcak su torbasını veya ütüyle ısıtılmış havluyu belinize koyun, evde bulunan basit bir ağrı kesiciyi de için.
Eğer işteyseniz bir yere oturmaya ve bacaklarınızı öne doğru uzatmaya gayret edin. Belinizle oturduğunuz koltuk arasında mesafe kalmamasını sağlayın. Eğer bir yastık yoksa bir kazağı, bir örtüyü rulo yapıp belinize koyun.
Eğer ağrı çalışırken oluştu, ne uzanabiliyor ne de oturabiliyorsanız ellerinizi belinizin ortasına koyup sırtınızı mümkün olduğunca arkaya eğin, sonra öne doğru eğin. Varsa bir kazağı belinize sarın, mümkünse basit bir ağrı kesici alın çalışmaya devam edin, ama aynı noktada durmayın, hareketli olun.
Olanağınız olursa eve döndüğünüzde sıcak suyla doldurulmuş küvete girmeniz ve belinize ağrı giderici merhemler sürmeniz de faydalı olur.
Eğer ağrılarınız bu yöntemlerle geçiyorsa mesele yok, kas tutulması yaşadınız demektir.
Ama ağrılar aldığınız tedbirlere rağmen üç günden fazla sürüyorsa mutlaka bel ağrıları ile uğraşan bir doktora başvurun.
Ağrı belinizde bacağınıza doğru yayılıyorsa
Ağrı bacağa doğru yayılıyorsa belden bacağa giden sinirlerden birine bası var demektir. Bu bası bir bel fıtığı nedeniyle olabileceği gibi, omurganın arkasında bulunan eklemlerin biçimsiz bir pozisyona girmelerinden dolayı da olabilir. Böyle bir durumda çalışıyor da olsanız izin alıp istirahat etmeniz gerekir. İstirahat gene yan yatarak bacakları karına çekip olmalı, bacakların arasına yastık veya yorgan koymalı, belin üzeri mutlaka örtülmelidir.
İstirahatle ağrılar ertesi gün azalıyorsa istirahate en az üç gün devam edilmelidir.
Ama istirahate rağmen ertesi gün aynı şiddette bir ağrı ile uyanıyor, ya da ağrı daha da artmışsa mutlaka ve mutlaka bel ağrıları ile uğraşan bir doktora başvurmanız gerekir.
Ağrı bacağınıza yayılıyor, ayrıca uyuşmanız da varsa
Bacaktaki ağrı uyuşmayla beraber sürüyorsa sinire bası fazla demektir, beklemeden ilk fırsatta bir doktora başvurmanızda yarar var.
Diyelim ki ağrılarınız geçmedi, doktora başvurdunuz
Bel ağrıları ile uğraşan doktorlar beyin cerrahları, fizik tedavi uzmanları, ortopedistlerdir. Ama bir uzmana ulaşamıyorsanız aile hekimlerine de başvurabilirsiniz. Doktorunuz sizi muayene edecektir, eğer sadece kaslardan kaynaklanan bir ağrı düşünürse herhangi bir tetkik istemeden tedaviye başlayabilir. Ama bir uyuşukluk, bir güç kaybı, bir yürüme bozukluğu varsa mutlaka MR istenmelidir. Ağrı bir düşme, bir kaza sonucu meydana gelmediyse düz film çekmenin bir anlamı yoktur. Tomografinin de bir travma olmadıkça anlamı yoktur.
MR tetkiki şua içermediğinden hem zararsızdır, hem de hem kemikleri hem de yumuşak dokuları gösterdiğinden tanıya varmada büyük kolaylık sağlar. Ne kadar sık çekilirse çekilsin bir sorun oluşturmaz, sadece vücudunda metal bir parça bulunanlar ve kalbinde pil olanlar için uygun değildir.
MR çekildi, sadece kaslarınızda bir gerginlik veya eklemlerinizde sorun çıktı
Basit ağrı kesiciler yanında mutlaka manuel terapi denilen elle kasları gevşetme yöntemi veya masaj terapisi veya fizik tedavi uygulanmalıdır. Sadece ilaç kullanılırsa ağrılar azalır, ama ilk fırsatta gene tekrarlar. Kalıcı bir çözüm için eğer imkan varsa kyroprakti denilen, özellikle Amerika’da ve Fransa’da çok yaygın olan tedaviyi veya manuel terapiyi ülkemizde de uygulanan kişileri bulup onların maharetli ellerine kendinizi teslim etmeniz yerinde olur. Eğer bu kişileri bulamazsanız fizik tedavi yaptırmanız fayda eder.
MR çekildi, ameliyat gerektirmeyen bir fıtığınız var
Eğer sadece ağrı ve/veya uyuşmanız varsa ameliyat gerekmez, ama fıtığı büyümeden yok etmek gerekir. Bunun için en etkili yöntem beli yavaş yavaş bilgisayar yardımıyla çekerek fıtığı yerine koymaktır. Bu konuda en gelişmiş en etkili yöntem antaljik trak denilen masaj koltuğuna benzeyen ve omurgayı yavaş yavaş çekerek fıtığı yerine sokan metottur. Eğer antaljik trak cihazına ulaşmanız zor ise diğer bel çeken aletler, fizik tedavi metotları size fayda eder.
Eğer ağrılarınız fazla ise veya fıtığınız büyükse epidural enjeksiyon denilen ağrı kesici ve ödem çözücü tedavi yöntemini uygulatmanız çok iyi olur. Ağrılar kesildikten sonra tedavi de kolaylaşır ve daha çabuk etkili olur.
Tüm bu gelişmiş yöntemleri bir arada kullanmak size çok daha faydalı olur. Yani belinize iğne yaptırdınız, kyroprakti ve antaljik trak yöntemlerini bir arada uyguladınız, çok daha çabuk ve etkili cevap alırsınız.
MR çekildi, ameliyat gerektiren bir fıtığınız var
Bir fıtığın ameliyat gerektirmesi için, fıtıktan bir parça koptuğunun görülmesi veya hastada güç kaybı olması gerekir, ya da yürümekte zorluk çekiyor olmanızın tespiti gerekir. Ayrıca gece uyandırıcı ağrılar da ameliyatı gerektirebilir. Eğer ameliyat kararı verilirse mutlaka ve mutlaka iyi bir araştırma yapmak zorundasınız. Her ne kadar teknoloji çok ilerlediyse de omurilikte veya sinirlerde oluşabilecek bir hasarın geri dönüşü çok zordur.
Ameliyatı yapan hekimi seçerken iyi araştırmalı, tecrübe ve başarı yüksekliğini göz önüne almalısınız. Unutmayın her şeyi yapan hekim o konuda iyi demek değildir, bel fıtığı ameliyatını çok fazla sayıda yapan, başarıyla yapan ve özellikle bel fıtığı ile ilgilenen hekim çok daha makbuldür.
MR çekildi, belinizde kayma var
Eğer çekilen MR’da belinizde kayma, yani sizi taşıyan iki omurganın üstüste olmadığı görülürse doktorunuzun size ilave bir film daha çektirmesi gerekir, buna “dinamik lomber grafi” denir. Eğer kayma hareketliyse ameliyat olmanız gerekir, çünkü bu kayma nedeniyle her harekette omuriliğe darbe oluşuyor demektir.
Eğer hareketsizse önemli olan yürüme mesafenizdir. Eğer 200-300 metrede bir durup dinlenme gereği duyuyorsanız ameliyat olmanız gerekir, ama kilometrelerce yürüyebiliyorsanız antaljik trak, kyroprakti, fizik tedavi gibi metotları kullanabilirsiniz.
Eğer belinizdeki kayma nedeniyle ameliyat gerekiyorsa belinize vida koymak gerekir. Bu vida ameliyatları ne yazık ki en çok korkulan ameliyatlardır, teknolojiyi yeterince kullanamayan veya deneyimsiz ellerde hasta için bir faciaya dönüşebilir. Ne mutlu ki bu ameliyatlar da gelişen teknoloji sayesinde deneyimli eller tarafından başarıyla yapılabilmektedir. Bu konuda da doktor seçerken çok ama çok dikkatli davranılmalıdır.
MR çekildi, belinizde darlık var
Beldeki darlıklar için de karar verme yolu yürüme mesafenizdir. Eğer yürürken sık sık durmak zorunda kalıyorsanız, ameliyat olmanız gerekir. Eğer rahatlıkla uzun mesafe yürüyorsanız antaljik trak gibi traksiyon yöntemleriyle beliniz çekilerek bu darlık açılabilir.
Eğer ameliyat olmanız gereken bir veya iki seviyede darlık var, belinizde bir kayma yoksa diş hekimlerinin dişi oyduğu TUR yöntemi benzeri bir yöntemle mikroskop altında bu darlık giderilebilir. Eğer darlık üç veya daha fazla mesafedeyse veya kayma da darlığa eşlik ediyorsa bele vida takılmasında yarar var.
Doktor seçerken
Unutmayın, bel sorunları başlangıçta yakalanırsa çok kolay tedavi edilir, ama bekledikçe, omurilikte, sinirlerde hasar oluştukça tedavi güçleşir. Hem tedavi olacağınız hem de gerekirse ameliyat olacağınız doktoru seçerken çok dikkatli, çok özenli davranmanız, iyice araştırmanız gerekir.
